Szkoła Podstawowa 0-3

Szkoła Podstawowa 4-6

Gimnazjum


Nagrodzeni w konkursie literacko-plastycznym „Moje miejsce na ziemi-moja miejscowość, mój region”

  • PDFDrukujEmail

We wtorek 20 grudnia br. w Miejskiej Bibliotece Publicznej w Tczewie ( Filia nr 3 ) miała miejsce miła uroczystość wręczenia nagród laureatom Międzyszkolnego konkursu regionalnego „Moje miejsce na ziemi-moja miejscowość, mój region”, w którym uczestniczyli również uczniowie naszego Zespołu. Laureatem trzeciego miejsca w kategorii: opowiadanie został Jan Bocian, a wyróżnienie w tej samej kategorii uzyskała Anna Deinowska, oboje z kl. IC. Wyróżnienie otrzymał też Mateusz Kawecki z kl. VI b za pracę plastyczną. Gratulujemy nagrodzonym i życzymy dalszych sukcesów. Poniżej publikujemy konkursowe prace literackie gimnazjalistów.
Beata Bucholc

Jan Bocian
" Profesor Alfons Hoffmann-człowiek, który zelektryfikował kociewskie gminy Osie i Drzycim"

Jestem mieszkańcem gminy Osie, leżącej na południowym skraju Kociewia. Od września uczęszczam do miejscowego gimnazjum, od kilku lat biorę udział w marszach na orientację. Interesuję się historią regionu. Chciałbym przedstawić sylwetkę profesora Alfonsa Hoffmanna, człowieka, który zelektryfikował Pomorze oraz… moją „małą Ojczyznę”.

Profesor Alfons Hoffmann urodził się 12 listopada 1885 roku jako syn Jana Hoffmanna i Anny Kurza w Grudziądzu ( ówcześnie znanym jako Graudenz). Jego rodzina, w tym trudnym czasie zaborów, kultywowała polskie tradycje, między innymi śpiew pieśni patriotycznych (muzyka pozostałą pasją Hoffmanna do końca życia). Na przełomie wieków uczęszczał on do grudziądzkiego gimnazjum. Jego rodzice korzystali z pomocy Chełmińskiego Towarzystwa Pomocy Naukowej,  dzięki czemu ich dzieci pokończyły szkoły. Po gimnazjum młody Alfons wstąpił na Königliche Technische Hochschule zu Danzig. W wolnych chwilach oddawał się swoim pasjom - muzyce i gimnastyce. Był członkiem Polskiego Towarzystwa Gimnastycznego Sokół i dyrygentem chóru Lutnia w Gdańsku. W 1920 roku został oddelegowany z Gdańska do powstającego w Toruniu urzędu wojewódzkiego jako specjalista do spraw elektryfikacji Pomorza. Inżynier Hoffmann opracował plan elektryfikacji województwa pomorskiego. W 1920 roku podjął starania budowy pierwszej polskiej elektrowni wodnej w Gródku (obecnie powiat świecki, gmina Drzycim). Dzięki temu, że w nowe zajęcie włożył całe serce, szybko ukończono inwestycję (1923r.), za co dwa lata później otrzymał Złoty Krzyż Zasługi. 3 marca 1924 roku zaczęła funkcjonować Pomorska Elektrownia Krajowa Gródek Spółka Akcyjna na czele z inżynierem Alfonsem Hoffmannem. Jednak ten niezwykły człowiek nie osiadł na laurach. Jeszcze podczas budowy elektrowni w Gródku, w roku 1922, opracował plan elektryfikacji całego Pomorza, tzw. “Mały Plan Gródka”, polegający na wybudowaniu 9 nowych elektrowni wodnych (m.in. Żur, Tleń i Tczew). Wspólnie z prof. Karolem Pomianowskim opracował założenia budowy drugiej elektrowni w miejscowości Żur nad Czarną Wodą (obecnie powiat świecki, gmina Osie). Prace rozpoczęto w 1928r. Budowa trwała 19 miesięcy. Już w roku 1930 w obecności prezydenta Ignacego Mościckiego uruchomiono żurską elektrownię. Kolejna inicjatywa Profesora, tak zwany „Wielki Plan Gródka”, zakładała zelektryfikowanie czterech województw do 1970 roku.  W tym samym okresie za sprawą Hoffmanna doprowadzono prąd do Gdyni, która powstała kilka lat wcześniej. Profesor Hoffmann był zwolennikiem wprowadzania energii elektrycznej do codziennego życia, czego owocem było powstanie w Gródku Fabryki Grzejników Elektrycznych, zatrudniającej 450 osób. W tej samej okolicy powstało laboratorium chemiczne i olejowe. Na terenie elektrowni organizował też kursy zawodowe dla elektryków. Projektował oświetlenia kościołów i innych miejsc użyteczności publicznej. W archiwach parafii Drzycim znajdują się dokumenty potwierdzające, że inżynier Alfons Hoffmann je oświetlał, ale w „ramach promocji” zrobił to za darmo. Mimo mnóstwa obowiązków zawodowych nie zapominał o muzyce, w wolnych chwilach śpiewał i grał na instrumentach. W drugiej połowie roku 1938 został członkiem zarządu Śląskich Zakładów Elektrycznych. W czasach PRL-u został odsunięty od decydowania o losach branży elektrycznej w Polsce, więc zaczął wykłady na temat elektrowni i roli grzejnictwa na Politechnice Gdańskiej. Za swoje dokonania otrzymał Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski, Złoty Krzyż Zasługi, Złote Odznaki SEP i NOT, Złotą Odznakę Miasta Gdańska. Zmarł 30 grudnia 1963 roku w Gdańsku. Został pochowany na Cmentarzu Centralnym Srebrzysko w Gdańsku-Wrzeszczu               

           Do przedstawienia postaci zasłużonej dla mojej „małej Ojczyzny” wybrałem właśnie profesora Alfonsa Hoffmanna, ponieważ jest jedną z najbardziej rozpoznawalnych postaci w gminie Osie i okolicy. W mojej miejscowości jest ulica jego imienia, a w niedalekim Tleniu tablica pamiątkowa na skwerze chętnie odwiedzanym przez miejscowych i turystów.



Anna Deinowska
"Osie-moja "mała Ojczyzna"

                Każdy człowiek ma swoją „małą Ojczyznę”- moją jest Osie. Pragnąc dowiedzieć się jak najwięcej o rodzinnych stronach, zapoznałam się z historią Osia. Oto ona.

Nazwa miejscowości Osie odnosi się do występującego na tym terenie gatunku drzewa – osiki („Osie” – w znaczeniu „osikowe pole”), choć niektórzy dopatrują się jej pochodzenia w legendzie „O złamanych osiach” autorstwa znanego kociewskiego regionalisty Romana Landowskiego. Za czasów krzyżackich pisano: Osse (Osche), później – Ossie i wreszcie- Osie. Najstarsze ślady pobytu człowieka na terenie gminy Osie i okolic pochodzą ze środkowej epoki kamienia (mezolitu) , która przypada na lata 8000-4300 roku p. n. e. Odkryto je w pobliżu leśniczówki Orli Dwór. Nikłym śladem pobytu człowieka w neolicie może być znaleziona w Osiu siekierka, wykonana z krzemienia pasiastego, a świadcząca o kontaktach handlowych ludności z plemionami południowymi. Z epoki brązu (1800-650 roku p. n. e.) pochodzi urna twarzowa. Nieliczne znaleziska w okolicach Osia i Jaszcza (bransoletka, szczątki rogu do picia, kamyki do gry) świadczą o pobycie na tym terenie ludzi również w epoce żelaza. Pierwsze wzmianki o osadnictwie pochodzą z XIII wieku - na tak zwanym prawie niemieckim powstaje  Osie (wzmiankowane po raz pierwszy w 1415 roku, natomiast 1570 wymienione już jako wieś królewska). Od II połowy XII wieku tereny gminy Osie wchodziły w skład księstwa gdańsko-pomorskiego, a w okresie rozbicia dzielnicowego-dzielnicy świeckiej, od 1294 roku znalazły się w państwie Przemysława II, a następnie Władysława Łokietka. Po dokonaniu rzezi polskiej załogi Gdańska  w roku 1308 Krzyżacy rozpoczęli podbój Pomorza Gdańskiego. Zakończyli go w 1309 roku i od tego czasu ziemie okolic Osia weszły w skład państwa Zakonu Krzyżackiego jako komturia świecka. Według krzyżackich ksiąg czynszowych z 1415 roku wieś Osie obejmowała 51 włók ziemi z czego 5 było w posiadaniu sołtysa i 4-księdza. Po wojnie 13-letniej na mocy II traktatu toruńskiego (1466r.) Pomorze Gdańskie, a więc i tereny gminy Osie, zostały ponownie przyłączone do Polski. W 1570 roku wieś Ossie wymieniana była jako dobra królewskie, zarządzane przez niejakiego Thesaurariusza. Historycznie leżała na szlaku traktu komunikacyjnego, wiodącego do Prus Książęcych. Po I rozbiorze Polski (1772r.) tereny gminy Osie i okolice znalazły się pod zaborem pruskim. Rządy Fryderyka II, króla Prus, doprowadziły do powstania w Osiu i okolicznych miejscowościach szkół ludowych oraz wprowadzenia obowiązku szkolnego dla dzieci w wieku od 5 do 13 lat. Wydarzenia przełomu XVIII i XIX wieku nie oszczędziły terenów gminy. W roku 1806 wojska Napoleona, z którymi Polacy wiązali wielkie nadzieje, wkroczyły na ziemie polskie. Wzmiankowany w źródłach historycznych rok 1807 wiążę się z ucieczką króla pruskiego Fryderyka Wilhelma IV wraz z rodziną drogą wiodącą  przez Osie do Królewca. Natomiast w czasie ofensywy polskiej w kierunku Tczewa przebywał w Osiu generał Jan Henryk Dąbrowski. W XIX  wieku nastąpił wzrost zaludnienia terenów w gminie. Liczba mieszkańców Osia wzrosła z około 250 w roku 1773 do 1903 w roku 1885. Do rozwoju Osia w tym okresie przyczynił się nie tylko wzrost liczby ludności, ale również rozwój przemysłu drzewnego, rzemiosła i handlu. Stale wzrastająca liczba mieszkańców Osia i okolic (wynosząca ogółem 4 127 mieszkańców, w tym 2 556 katolików, 1 548 ewangelików, 58 wyznania mojżeszowego) spowodowała zjawisko przeludnienia wsi, czego efektem była migracja sezonowa do pracy w rolnictwie na tereny Meklemburgii, Brandenburgii i Pomorza Zachodniego. Zarobione w ten sposób środki miejscowa ludność inwestowała po powrocie w rozwój zakładów pracy, a szczególnie tych związanych z przemysłem drzewnym. Poprawił się standard życia, ubiór i wyposażenie domów mieszkańców gminy, bowiem działały już liczne placówki handlowe oraz gastronomiczne (czynnych było 8 restauracji). Na terenie Osia (według akt policji pruskiej) rekrutowano ochotników do oddziałów powstańczych. Po klęsce powstań narodowowyzwoleńczych nastąpił czas realizacji pozytywistycznego ideału ,,pracy u podstaw’’, której prekursorem stał się w Osiu –Niemiec z pochodzenia, a Polak z wyboru-ksiądz Józef Semrau. Jego zasługą dla Osia w tym czasie była szeroka działalność społeczna, daleko wkraczająca poza ramy obowiązków katolickiego księdza. Z inicjatywy ks. Semraua rozpoczęto budowę kolei na trasie: Czersk-Laskowice, założono w Osiu Spółkę Zarobkową i Parcelacyjną o charakterze banku, a ubogim mieszkańcom przydzielano działki budowlane z beneficjum kościelnego. W czasie zaboru pruskiego zaczęły powstawać i intensywnie działać masowe organizacje polskie o charakterze gospodarczym i kulturalnym, na przykład w Osiu -chór ,,Cecylia’’- utworzony z inicjatywy wspomnianego wcześniej proboszcza Semraua. Okres panowania pruskiego na terenie Osia zakończył się na przełomie stycznia i lutego 1920 roku wraz z wkroczeniem oddziałów generała Hallera. Na mocy postanowień traktatu wersalskiego Pomorze wróciło do Polski. Osie i jego okolice znalazły się w województwie pomorskim. Osie zostało siedzibą gminy zbiorczej (1933r.) w wyniku reformy administracyjnej. Na czele nowo utworzonej gminy stanął wójt Ignacy Janiak, który pełnił tę funkcje do wybuchu wojny. Na terenie gminy Osie w latach międzywojennych istniały zakłady produkcyjne, wykorzystujące naturalne bogactwa tych ziem: wodę i lasy. W latach międzywojennych w Osiu działały także organizacje polityczne, wśród których najaktywniejsze było Stronnictwo Narodowe oraz Narodowa Partia Robotnicza. Ogromną rolę w kształtowaniu życia kulturalnego Osia i okolic odegrały chóry: „Cecylia” , „Moniuszko” , „Dzwon” , „Lutnia” , „Halka”. Atak Niemiec hitlerowskich na Polskę 1 września 1939 roku spowodował bezpośrednie wkroczenie na teren gminy oddziałów wroga. Od 2 września 1939 roku okolice Osia kilkakrotnie były bombardowane. 3 września 1939 roku wojska hitlerowskie wkroczyły do Osia. Od września 1939 roku w miejscowym kościele utworzony został obóz przejściowy dla ludności cywilnej i żołnierzy polskich. W wyniku tak prowadzonej polityki okupanta śmierć poniosło wielu mieszkańców Osia i okolic. W okresie okupacji niemieckiej lasy w okolicach Osia stanowiły bazę zgrupowań AK porucznika Alojzego Bruskiego pseudonim „Grab”. Działalność AK była powodem usytuowania w Osiu oddziału antypartyzanckiego „Jagdkommando”, który brał udział w pacyfikacjach regionu. Na cmentarzu w Osiu spoczywają zwłoki 22 zabitych i zamordowanych w latach 1939-1945. Od początku lutego 1941 do 17 lutego 1945 w Osiu ukrywał się i pracował nad przyszłym Słownikiem Gwar Kaszubskich i Kociewskich ksiądz Bernard Sychta. 17 lutego 1945 roku Osie zostało wyzwolone przez wchodzące w skład 49 armii generała Griszina 385 i 191 dywizje piechoty. Po zakończeniu działań wojennych Osie należało do największych gmin wiejskich pod względem liczby mieszkańców. Na terenie gminy ważną rolę odegrały dwa zakłady: elektrownia w Żurze i tartak „Kubica” w Osiu. Od ponad 25 lat z powodzeniem działają na terenie gminy różne firmy, przeważnie stolarskie i masarskie. Dwie z nich: „Stolarnia-Krzysztof Otlewski” i „Zakład Przetwórstwa Mięsnego- Mirosław Gzella”, przyczyniły się do rozwoju gminy i regionu.

            Cieszę się, że mogę mieszkać i żyć w tak uroczej i ciekawej miejscowości, z bogatą historią, piękną przyrodą i wśród przyjaznych ludzi. Nie zamieniłabym mojej „małej Ojczyzny” na żadne inne miejsce na świecie.


Kontakt

Zespół Szkół w Osiu

ul. Szkolna 8

86-150 Osie

Tel: (52) 3329505

fax: (52) 3339362

Email: zsz@zszosie.pl

Sekretariat czynny: 700 - 1530

Licznik odwiedzin

Dziś53
Wczoraj412
Wizyt w tygodniu865
Wizyt w miesiącu11037
Razem245479

Jest 63 użytkowników online

HomeNasze sukcesyNagrodzeni w konkursie literacko-plastycznym „Moje miejsce na ziemi-moja miejscowość, mój region”